BOMWRAK JUWELEN - SIERADEN VAN GLAS, ROEST EN BLOED

Als je sieraden laat maken van autowrakken die zijn gebruikt voor zelfmoordaanslagen in Irak, is dat dan kunst of mode? Wij weten het ook niet, maar we vonden het interessant genoeg om Jonas Staal, Jiska Hartog en Michiel Henneman - de bedenkers en uitvoerders van dit bizarre idee - wat vragen te stellen.

In de Al Mutanabbi-straat in Bagdad, Irak was een paar jaar terug een boekenmarkt. Kunstenaars en schrijvers ontmoetten elkaar daar voor koffie, gesprekken en culturele verfijning. Tot in maart 2007 zelfmoordterroristen besloten om er met twee auto's vol explosieve heen te rijden, ze op te blazen en zo 38 doden aan de lange lijst van slachtoffers van geweld in Irak toe te voegen. Vanaf toen was het klaar met de koffie en de gesprekken in de Al Mutanabbi.

Kort na de aanslagen kwam Robert Kluijver, curator van de Haagse tentoonstellingsruimte Gemak, in contact met Irakese studenten in Bagdad. Met hun hulp spoorde hij de autowrakken op en bracht hij ze naar Nederland. Hier werden ze onder andere tentoongesteld bij het Rotterdamse museum Boijmans Van Beuningen. Jonas Staal die deze tentoonstelling samen met kunstenaar Jack Segbars opzette, wilde daarna een definitieve bestemming bedenken voor de lugubere schroothopen. Met sieradenmakers Jiska Hartog en Michiel Henneman besloot Jonas dat ze sieraden zouden maken van de autowrakken. We besloten Jonas en het kunstzinnige juweliersduo Jiska en Michiel kort wat vragen te stellen over die bloedjuwelen, die overigens tentoon werden gesteld in de Groningse kunstruimte NP3.

Vice: Wat was het idee achter het maken van juwelen van autobomwrakken?
Jonas: Ik moest een eindvorm vinden voor de bomwrakken. Toen ze tentoon waren gesteld bij het Boijmans Van Beuningen vond ik het interessant om te zien dat ze uit hun normale, abstracte context van
de krant of het televisiejournaal waren gehaald, en zichtbare, tastbare artefacten werden van het leed van mensen in Irak. Interessant is trouwens dat vooral mannen meteen gingen kijken van welk merk de auto's waren geweest. Ik besloot Michiel en Jiska te benaderen om samen tot een vorm te komen waardoor de wrakken een verdere inbedding zouden kunnen vinden in de opzet van onze samenleving. Door van de brokstukken sieraden te maken werden de wrakken ingebracht in een westers kapitalistisch systeem. Voor deze objecten hebben mensen geleden, net zoals er mensen in de derde wereld hebben geleden om een Zeeman T-shirt te maken, of om diamanten te winnen. De prijs van de sieraden is daar trouwens ook een symbool voor. De oorhangers kosten 3800 euro, de armband 4500, de broche 5600, de ring 6600 en het collier is 8800 euro. Exclusief btw.

Da's flink. Michiel, wat vind jij ervan?
Michiel: Ik zie de juwelen als eenzelfde soort reliek als een stukje van de Berlijnse muur, of een stukje van het kruis van Christus. En door er juwelen van te maken, haal je de huid dichtbij het geweld. Er
ontstaat een wisselwerking tussen een mooi object en een gruwelijk verleden.

Vond je het niet luguber om die sieraden te maken?
Jawel. Ik moest door de autowrakken gaan om bruikbaar materiaal voor
de sieraden te vinden. Er zat nog een autoradio in. Er lagen gesmolten
plasjes aluminium en glas op de vloer. Dan besef je je ineens dat hier
mensen in zijn dood gegaan.

Zat er nog bloed in de wrakken?
Nee, dat niet.

Zou je dit sieraad zelf dragen?
Hmm, het is echt een gelegenheidssieraad geworden, maar het is ook mooi, en mogelijk, om ze dagelijks te dragen. We hebben ze stevig gezet.

Op welke gelegenheden zou je dit dragen?
Nou, het collier zou heel geschikt zijn voor een gala.

En wie zou je heel geschikt vinden om dit te dragen?
*roept door de telefoon*: Jiska, wie zou dit moeten dragen?
Jiska: Claudia de Breij!
Michiel: Nee, dan wordt het lacherig... Iemand moet ze op staatsbezoeken dragen. Bijvoorbeeld de minister van buitenlandse zaken van Amerika. Dat zou een statement zijn. Maar op trouwerijen of een feest zou ook goed zijn.

Foto bomwrak: Maarten Steenhagen. Foto's sieraden: Folkert Datema en Hein Mulder.

Comments

[Geplaatst door: anika]

cool. Interessante blog en tof project!

[Geplaatst door: Bart]

Heel bizar,